Bij de keuze van een elektrische aandrijving voor een machine of transportband staat u voor een technische afweging: kiest u voor een asynchrone of een synchrone motor?
Beide types hebben hun reputatie ruimschoots verdiend in de industrie. De juiste keuze hangt vooral af van de eisen die uw proces stelt aan Nauwkeurigheid, temperatuur en energieverbruik.
In dit artikel zetten we de werking, de praktische verschillen en de toepassingen overzichtelijk naast elkaar.
Hoe het werkt: het verschil in de rotor
Het onderscheid tussen beide motortypes zit in het snelheidsverschil tussen de rotor (het “roterende” deel) en het magnetisch veld in de stator (het stilstaande “statische” deel).
De asynchrone motor (inductiemotor)
Bij een asynchrone motor loopt de rotor altijd iets achter op het draaiveld van de stator. Dit snelheidsverschil heet slip. Zonder slip kan de motor geen spanning in de rotor opwekken en ontstaat er geen koppel.
- Constructie: Eenvoudig en gebouwd voor zwaar gebruik.
- Aansturing: Kan rechtstreeks op het net worden aangesloten (Direct-On-Line) voor een vast toerental, of geregeld worden via een frequentieregelaar voor een instelbaar toerental.
De synchrone motor (Permanente magneten)
Bij een synchrone motor is er geen sprake van slip. Permanente magneten in de rotor zorgen ervoor dat de rotor exact gelijkloopt met het draaiveld van de stator.
- Constructie en koeling: Zeer efficiënt en koeler dan vergelijkbare asynchrone motoren. We assembleren onze synchrone motoren bewust in de vertrouwde IEC-bouwvorm en aansluitmaten. Die extra ruimte gebruiken we niet om de motor kleiner te maken, maar voor meer koeloppervlak. Zo heeft de motor een grote thermische reserve en blijft hij koeler, ook bij wisselende snelheden en deellast.
- Aansturing: Een frequentieregelaar is altijd noodzakelijk.
De belangrijkste verschillen op een rij
Om de keuze inzichtelijk te maken, vergelijken we de motoren op een aantal kritische eigenschappen.
|
Eigenschap |
Asynchrone motor |
Synchrone motor |
|
Toerental |
Verandert licht bij wisselende belasting (slip) |
Draait synchroon met het ingestelde veld |
|
Rendement |
Goed (IE3/IE4), neemt af bij deellast |
Zeer hoog (IE4/IE5), ook bij deellast |
|
Aansturing |
Direct op het net of via frequentieregelaar |
Frequentieregelaar noodzakelijk |
|
Bouwvorm |
Standaard IEC-afmetingen |
Standaard IEC-afmetingen (met extra thermische reserve) |
|
Aanschafkosten |
Voordelig in aanschaf |
Hoger (vanwege permanente magneten en frequentieregelaar) |
|
Onderhoud |
Zeer robuust en gemakkelijk in onderhoud |
Robuust, demontage vraagt zorg vanwege de sterke magneten |
Wanneer zet u welk motortype in?
De asynchrone motor: de industriële alleskunner
Asynchrone motoren vormen de basis van veel productielijnen en zijn uitstekend geschikt voor langdurig continubedrijf. Ze zijn de meest logische keuze wanneer robuustheid en een lage aanschafprijs doorslaggevend zijn.
- Veelgebruikt in de voedingsmiddelenindustrie: Denk aan snijmessen, mengsystemen en pompen.
- Constant toerental: Ideaal voor installaties die continu op één snelheid draaien op de netspanning.
- Eenvoud: Geschikt voor toepassingen waarbij een frequentieregelaar niet nodig of niet gewenst is.
De synchrone motor: voor precisie, rendement en een koele werking
Synchrone motoren zijn bijzonder geschikt wanneer een zeer constant toerental, een laag energieverbruik of minimale warmteontwikkeling belangrijk is.
- Voorspelbare transportsnelheid: Omdat een synchrone motor geen belasting afhankelijke slip heeft, blijft het toerental bij wisselende belasting zeer constant. Voor toepassingen met hoge eisen aan snelheid of positionering kan een encoder worden toegepast.
- Minimale warmteontwikkeling: Doordat de elektrische verliezen in de rotor zeer gering zijn, ontwikkelt de motor minder warmte en ontstaat een grotere thermische reserve. Dat maakt dit type uitermate geschikt voor gesloten, gladde RVS-behuizingen in hygiënische omgevingen.
- Lager energieverbruik (TCO): Vooral bij veel bedrijfsuren en wisselende belasting kan het hogere rendement een aanzienlijk voordeel bij het total cost of ownership (TCO) opleveren.
Advies op maat voor uw aandrijving
Welk motortype het beste is, hangt helemaal af van de toepassing. Kiest u voor een asynchrone motor, dan kiest u voor een betaalbare en robuuste basis. Een synchrone motor vraagt om een hogere initiële investering, maar levert u een constant toerental, minimale opwarming en een lager energieverbruik op.
Bij Dertec leveren we zowel asynchrone als synchrone motoren in onze hygiënische RVS-uitvoeringen. We denken graag met u mee om te bepalen welke oplossing technisch en economisch het beste bij uw toepassing past.